Rüyada Yanardağ Görmek

Yanardağ; patlayıp patlamadığına, kişinin ne kadar yakın durduğuna ve ne yaptığına göre okunur. Tüten ama patlamayan bir dağ tutulan bir basınçtır: henüz dile getirilmemiş ama dışarıdan görülen bir öfke, kırgınlık ya da haksızlık. Uzaktan görülen bir patlama kişinin tarafı değil, tanığı olduğu bir kargaşadır. Küle ya da lav akışına yakalanmak kendi çıkarmadığın bir çatışmanın içinde kalmaktır. Kaçıp emniyete varmak iyi okumadır ve eski yorumcuların üzerinde durduğu yerdir; tehlike rüyasında asıl dikkate alınan, kişinin ardından ne yaptığıdır. Tanıdığın bir yerde patlayan yanardağ okumayı o haneye ya da o iş yerine taşır. Sönmüş bir yanardağ ya da korkmadan tırmanılan bir dağ dinmiş öfke ve yatışmış bir iştir.

Eski yorumcuların dilinde yanardağ yoktu; burada kadim bir dayanak iddia edilmez. Okumayı ayakta tutan şey açık ve dürüsttür: hapsedilen ısı, tutan kırılana kadar. Bu, dinin doğrudan ele aldığı bir şeye denk düşer: övülen, hiç öfkelenmeyen değil, öfke kabardığında kendine hâkim olandır; öfke geldiğinde de kovulmuş şeytandan Allah'a sığınmak, ayaktaysa oturmak ve susmak öğretilmiştir.

Bu bir felaket uyarısı değildir, bir yer ya da bir kişi hakkında kehanet değildir, hüküm hiç değildir. İzlenen bir belgesel, gerçek bir patlama haberi, uykudan önce kapanmamış bir tartışma ya da haftalardır taşınan bir öfke tek başına bu rüyayı doğurur. Korkuttuysa yol her nahoş rüyadaki gibidir: şerrinden Allah'a sığın, öbür yanına dön ve etrafa anlatma.