Ar-Rahman

Kök. Rahmân ismi Arapçadaki üç harfli r-ḥ-m kökünden gelir; aynı kök rahim (ana rahmi) ve rahmet kelimelerinin de kaynağıdır. Bu kökün taşıdığı görüntü geçici bir duygu değil, bir bağlılıktır — rahmin içinde büyüyeni koruyup bırakmayışı gibi. Bu kökten türeyen her şey, bir annenin şefkatinden bir mahkemenin bağışlayıcılığına kadar, aynı ipliği taşır: hissetmekle kalmayıp kollayan bir bağ. Rahmân, Arapçada bir hâlin bütünüyle kapladığı şeyi anlatan fa'lân kalıbında kurulmuştur; bu yüzden kelime ara sıra gösterilen bir iyiliği değil, var olan her şeyi kuşatan bir hâl olarak rahmeti anlatır.

Burada ne anlama gelir. Rahmân, hiçbir istisna gözetmeksizin her yaratılana ulaşan rahmet olarak okunur — mümin de kâfir de, itaatkâr da gafil de, hepsi bu dünyada rızıklandırılır ve kendisine mühlet verilir. Bu isim, aynı kökü paylaştığı Rahîm ile birlikte anılır; klasik yorumların çoğu Rahmân'ı ikisinin daha kapsamlı olanı sayar: kapsamı geniş, bu dünya hayatına bağlı ve yalnızca Allah için kullanılır — oysa Rahîm bazen bir insanın merhametini anlatmak için de kullanılabilir.

Nerede karşılaşılır. Rahmân, Kur'an'daki bir sure dışında her surenin başındaki besmeleyi açar; bu yüzden bir Müslümanın en çok tekrarladığı kelime muhtemelen budur. Elli beşinci sure bütünüyle bu isme ayrılmış ve onu doğrudan anarak başlar. Aynı zamanda neredeyse her ibadetin — okumadan önce, yemekten önce, bir işe başlarken — başında zikredilen iki isimden biridir; bu da onu günlük konuşmada en çok yer alan isim hâline getirir.