Al-Malik

Kök. Melik ismi, mülk (hükümranlık) ve milk (mülkiyet) kelimelerinin kökü olan m-l-k'ten gelir. Bu kökün türevlerinde taşıdığı şey, başkasından bahşedilen bir yönetim değil, kimseden izin gerektirmeyen sahipliktir — aynı kök Arapçaya hem "kral" kelimesini hem de bir şeye tam anlamıyla sahip olmayı verir. Melik, ism-i fâil kalıbıyla kurulmuştur; bu da sahipliği geçici bir rol değil, kalıcı bir vasıf olarak adlandırır — oysa bir insan kralının unvanı bir taca, seçime ya da orduya bağlıdır.

Burada ne anlama gelir. Melik ismi, Allah'ın var olan her şey üzerindeki mülkiyetinin tam ve hiç kimseden ödünç alınmamış olduğunu anlatır — bir insan kralının hükümranlığı devredilmiş, geçici ve bir toprağa sınırlıyken, buradaki hükümranlık hiçbir onay gerektirmez ve sona ermez. Bazen farklı bir harekeyle "Melik" diye okunan ve daha dar anlamda sahip demek olan biçimle karşılaştırılır; buradaki yoğunlaştırılmış kalıp, egemenliğin yalnızca unvan taşımak değil, emretme, yasaklama, mükâfatlandırma ve cezalandırma hakkını da içerdiğini vurgular.

Nerede karşılaşılır. Melik ismi, Haşr suresindeki bir ayette Kuddûs ve Selâm isimleriyle birlikte, bir isimler kümesi içinde doğrudan anılır. Aynı kök Kur'an'ın başka yerlerinde de Allah'ı bütün hükümranlığın sahibi, dilediğine hükümranlık veren ve dilediğinden alan diye nitelerken geçer. Ayrıca kulun elinde olmayan şeyler üzerinde Allah'ın hükümranlığını doğrulayan zikirlerde de söylenir.