Hz. Eyyüb'ün Duası

Ne zaman. Uzayan hastalıkta ve çevrendekilerin şefkatinden daha uzun ömürlü çıkmış her sıkıntıda. Keskin kriz geçtikten sonraki evreye uyar: durumun günlük hayatın biçimi hâline geldiği, artık anlatılacak dramatik bir gelişmenin kalmadığı evreye.

Kelimeler. Bu cümlede iki tuhaflık var ve ders de oradadır. Birincisi messenî: 'bana dokundu'. Musibet için kullanılan fiiller içinde mess en hafifidir — bir değme, bir temas. Bunu, çilesi darbımesel olmuş bir insan söyler ve hâlini olduğundan hafif anlatır. İkincisi daha çarpıcıdır: cümlede istek yoktur. Halini bildirir, sonra Rabbinin bir sıfatını anar — ve ente erhamü'r-râhimîn — ve susar. Talep, anlaşılmaya bırakılır.

Söylenmemesi neden işe yarar. Musibeti rahmetin yanına koymak, isteğin kendisidir. Muhatap neye ihtiyaç olduğunu zaten bilir; açıkça söylemek ısrardan başka bir şey eklemez. Bu yüzden dua edebinin örneği sayılır: önce sena, sonra hâlin arzı, sonra talebin geleceği yerde sessizlik.

Nerede geçiyor. Kur'an'da, Enbiyâ suresinde (21:83); uzun bir imtihandan sonra Eyyûb'un seslenişi olarak verilir. Sonraki ayet cevabı anlatır.

Söyleyene bir not. Burada acıyı inkâr ya da rıza taklidi yoktur; durr, yani zarar, açıkça adlandırılır. Ölçü, tarifte değil, istemededir.